รายการ Deep SPACE ลึกกว่าที่รู้ วิเคราะห์เมื่อวันที่ 23 กรกฎาคม 2569 ว่าผลสำรวจนิด้าโพลเรื่อง "คนจนมีสิทธิ์ไหมครับ" ซึ่งสำรวจระหว่างวันที่ 21-23 กรกฎาคม 2569 จากประชาชนที่มีรายได้ไม่เกิน 10,000 บาทต่อเดือนทั่วประเทศ เป็นการ "สอนมวย" รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง เอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ กรณีการตัดสิทธิ์บัตรสวัสดิการแห่งรัฐ ที่ส่งแรงกระเพื่อมต่อฐานเสียงพรรคภูมิใจไทย เนื่องจากผู้ลงทะเบียนมากกว่าครึ่ง คิดเป็นร้อยละ 51.73 ไม่ได้รับสิทธิ์จากโครงการ
<!-- IMAGE: ผลสำรวจนิด้าโพลบัตรสวัสดิการแห่งรัฐ 2569 | ภาพข่าว | NIDA Poll welfare card rights cut Thailand 2026 -->
ผู้ดำเนินรายการ Deep SPACE อ้างถึงปฏิกิริยาของเอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ ที่ออกมาระบุต่อผลโพลดังกล่าวว่า "ยินดีที่ประชาชนส่วนใหญ่สะท้อนมุมมองเชิงบวกต่อโครงการบัตรสวัสดิการแห่งรัฐ โดยเฉพาะในมิติของการสร้างความเชื่อมั่นและเสียงสนับสนุนให้กับรัฐบาล" ก่อนที่รายการจะวิเคราะห์ว่าการตีความดังกล่าวอาจไม่ครอบคลุมภาพรวมของผลสำรวจ
โครงสร้างผลสำรวจ: 3 กลุ่มหลักที่สะท้อนความเหลื่อมล้ำ
<!-- IMAGE: อินโฟกราฟิกผลสำรวจนิด้าโพลแบ่งกลุ่มบัตรคนจน 3 กลุ่ม | อินโฟกราฟิก | NIDA Poll welfare card eligibility groups infographic Thailand -->
ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.สุวิชา เป้าอารีย์ ผู้อำนวยการศูนย์สำรวจความคิดเห็น สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์ (นิด้าโพล) จำแนกกลุ่มตัวอย่างออกเป็น 3 กลุ่มหลัก ได้แก่ ผู้ที่ได้รับสิทธิ์ร้อยละ 23.62, ผู้ที่ลงทะเบียนแต่ไม่ได้รับสิทธิ์ร้อยละ 51.73 และผู้ที่ไม่ได้เข้าร่วมลงทะเบียนร้อยละ 24.65 ตัวเลขดังกล่าวชี้ให้เห็นว่าผู้ที่พลาดสิทธิ์มีสัดส่วนสูงกว่ากลุ่มอื่น ๆ อย่างมีนัยสำคัญ
สำหรับคำถามที่ว่า บัตรสวัสดิการแห่งรัฐส่งผลต่อการตัดสินใจทางการเมืองอย่างไร นั้น ผลสำรวจในกลุ่มผู้ที่ได้รับสิทธิ์พบว่า ร้อยละ 32.49 ระบุว่าการได้รับสิทธิ์ทำให้สนับสนุนรัฐบาลเพิ่มขึ้น ขณะที่ร้อยละ 19.00 ระบุว่าสนับสนุนรัฐบาลอยู่แล้วโดยไม่เกี่ยวกับการได้รับสิทธิ์
ในกลุ่มผู้ลงทะเบียนแต่ไม่ได้รับสิทธิ์ ร้อยละ 43.26 ระบุว่าไม่รู้สึกโกรธที่ไม่ได้รับสิทธิ์ เนื่องจากเข้าใจเงื่อนไขและคุณสมบัติของตนเอง ส่วนกลุ่มที่ไม่ได้ลงทะเบียน ร้อยละ 50.66 ระบุว่าคิดว่าตนเองไม่มีสิทธิ์ตั้งแต่ต้น จึงไม่เข้าร่วมโครงการ
แรงกระเพื่อมต่อฐานเสียงพรรคภูมิใจไทย
<!-- IMAGE: ผอ.สุวิชา เป้าอารีย์ ผู้อำนวยการนิด้าโพล | ภาพบุคคล | Suvicha Paoaree NIDA Poll director portrait -->
'ผู้ลงทะเบียนที่ถูกตัดออกเกือบ 6 ล้านคน จากจำนวนผู้ถูกตัดสิทธิ์ทั้งหมด 9.3 ล้านคน ถือเป็นฐานเสียงสำคัญในระดับรากหญ้าของพรรคสีน้ำเงิน'
ผศ.ดร.สุวิชา เป้าอารีย์ ระบุว่า การที่เอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศมองผลสำรวจในแง่บวกเพียงมิติเดียว ไม่ได้สะท้อนแรงกดดันทางการเมืองที่แท้จริง โดยเฉพาะต่อพรรคภูมิใจไทย ซึ่งมีฐานเสียงหลักในกลุ่มผู้มีรายได้น้อยและประชาชนระดับรากหญ้า การที่ประชาชนกว่า9.3 ล้านคนถูกตัดสิทธิ์ โดยเกือบ 6 ล้านคนเป็นผู้ที่เคยลงทะเบียนแล้ว จึงสร้างแรงกดดันให้รัฐบาลต้องเร่งทบทวนเกณฑ์การคัดกรองอย่างเร่งด่วน
สำหรับคำถามว่า เหตุใดคนจนจริงจึงหลุดสิทธิ์บัตรสวัสดิการแห่งรัฐ คำตอบคือปัญหาการใช้ฐานข้อมูล Big Data ที่ยังมีข้อบกพร่อง เช่น การนำข้อมูลการถือครองรถยนต์เก่าหรือการมีชื่อซ้ำซ้อนในระบบมาใช้ตัดสิทธิ์ ทำให้กลุ่มเปราะบางที่ควรได้รับความช่วยเหลือจริง ๆ กลับเสียสิทธิ์โดยไม่สมเหตุสมผล
การที่ผลสำรวจนิด้าโพลฉบับนี้เปิดเผยข้อมูลเชิงลึกในระดับกลุ่มย่อย ทำให้เห็นชัดว่านโยบายบัตรสวัสดิการแห่งรัฐไม่ใช่เพียงเรื่องสวัสดิการ แต่กำลังกลายเป็นตัวแปรสำคัญของสมการทางการเมืองที่พรรคภูมิใจไทยไม่อาจมองข้ามได้ในระยะยาว
<!-- IMAGE: แผนที่ฐานเสียงพรรคภูมิใจไทยและพื้นที่ผู้ลงทะเบียนบัตรคนจนทั่วประเทศ | แผนที่ | Bhumjaithai Party voter base map welfare card registration Thailand -->
